{"id":21949,"date":"2018-10-17T21:10:56","date_gmt":"2018-10-17T19:10:56","guid":{"rendered":"https:\/\/manueldelia.com\/?p=21949"},"modified":"2018-10-18T16:57:44","modified_gmt":"2018-10-18T14:57:44","slug":"il-gurnalisti-maltin-jiccensuraw-lilhom-infushom-organizzazzjonijiet-internazzjonali-dwar-il-liberta-tal-istampa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/2018\/10\/il-gurnalisti-maltin-jiccensuraw-lilhom-infushom-organizzazzjonijiet-internazzjonali-dwar-il-liberta-tal-istampa\/","title":{"rendered":"&#8216;Il-\u0121urnalisti Maltin ji\u010b\u010bensuraw lilhom infushom&#8221; &#8211; organizzazzjonijiet internazzjonali dwar il-libert\u00e0 tal-istampa"},"content":{"rendered":"<p>Numru ta&#8217; NGOs li jinsabu fuq \u017cjara f&#8217;Malta bil-g\u0127an li jifhmu a\u0127jar is-sitwazzjoni tal-libert\u00e0 tal-kelma fil-pajji\u017c waslu g\u0127all-konklu\u017cjoni li s-sitwazzjoni f&#8217;Malta m&#8217;hi feli\u010bi xejn. Wie\u0127ed g\u0127andu g\u0127aliex ja\u0127seb li l-fatt li \u0121urnalista \u0121iet assassinata hija indikazzjoni ta&#8217; dan. I\u017cda l-fatt li g\u0127all-gvern qiesu ma \u0121ara&#8217; xejn ta&#8217; barra minn hawn hija indikazzjoni akbar<\/p>\n<p>Lill-NGOs irri\u017cultalhom li f&#8217;Malta l-\u0121urnalisti ji\u010b\u010bensuraw lilhom infushom u joqg\u0127odu lura milli jkomplu jibnu ka\u017c fuq truf li jista&#8217; jkollhom f&#8217;idejhom min\u0127abba l-bi\u017ca&#8217; ta&#8217; xi reazzjoni. Reazzjoni li mhux ne\u010bessarjament tkun xi bomba. Ironikment, min\u0127abba t-terremot li \u0121ab mieg\u0127u l-assassinju ri\u010benti ta&#8217; \u0121urnalista permezz ta&#8217; bomba, issa \u010b-\u010bansijiet li jse\u0127\u0127 qtil ie\u0127or simili huma \u0127afna inqas.<\/p>\n<p>Madankollu l-NGOs rri\u017cultalhom li meta \u0121urnalisti jirfsu fuq il-kallijet tal-gvern, dawn ji\u0121u mpin\u0121ija b\u0127ala tradituri, b\u0127ala s\u0127a\u0127ar jew b\u0127ala persuni nkompetenti u, meta mbag\u0127ad tkompli ti\u017cdied id-do\u017ca permezz ta&#8217; tg\u0127ajjir minn <em>trolls<\/em> jew permezz ta&#8217; tg\u0127ajjir fit-toroq, il-\u0121urnalisti &#8211; bla ma jridu &#8211; jispi\u010b\u010baw jikkundizzjonaw ru\u0127\u0127om u jibqg\u0127u lura milli jkomplu jikxfu l-istejjer min\u0127abba l-bi\u017ca&#8217; li jistg\u0127u jsibu ru\u0127\u0127om f&#8217;din is-sitwazzjoni.<\/p>\n<p>Araw ftit kif kelmtejn li lissen John Sweeney waqt li kien Malta \u0121ew &#8220;imbag\u0127bsa&#8221; mill-gvern. Huwa rrakkonta storja ta&#8217; meta kien ing\u0127ata daqqiet fuq sidru f&#8217;Londra minn a\u0121enti tas-sigurt\u00e0 ta&#8217; Joseph Muscat hekk kif li dan tal-a\u0127\u0127ar staqsieh mistoqsija dwar Chris Cardona u dwar kif fis-Siberja kien \u0121ie trattat \u0127afna a\u0127jar mill-a\u0121enti tas-sigurt\u00e0 ta&#8217; Vladimir Putin meta kien ipprova jag\u0127mel xi mistoqsijiet lill-President Russu.<\/p>\n<p>Dakinhar lil John Sweeney il-gvern g\u0127ajjru nkompetenti: &#8216;b\u0127as-soltu, ma \u010b\u010bekkjax il-fatti&#8217; qal il-gvern. I\u017cda l-gvern x&#8217;ippretenda li kellu ji\u010b\u010bekkja? Hemmx xi fehma o\u0127ra dwar jekk id-daqqa li qala&#8217; fuq sidru we\u0121\u0121g\u0127etux jew le?<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/lovinmalta.com\/news\/prime-ministers-security-was-provided-by-british-government-opm-reacts-to-bbc-journalists-accusation\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Le, ji\u0121bdilna l-attenzjoni l-uffi\u010b\u010bju tal-prim ministru ta&#8217; Malta<\/a>: l-a\u0121enti tas-sigurt\u00e0 li tawh id-daqqiet fuq sidru ma kinux Maltin i\u017cda Ingli\u017ci. Imma, ng\u0127id jien, dan kollu x&#8217;g\u0127andu x&#8217;jaqsam? Biex jipprova j\u017comm sembjanza ta&#8217; kredibilit\u00e0, il-gvern seta&#8217; qal: &#8216;ma nafux kif seta&#8217; \u0121ara&#8217; dan kollu; l-a\u0121enti tas-sigurt\u00e0 mhux a\u0127na g\u0127a\u017cilnihom; se nag\u0127mlu ilment ma&#8217; min ipprovda lil dawn l-a\u0121enti biex nassiguraw li in\u010bident b\u0127al dan ma jirrepetix ru\u0127u&#8217;. M&#8217;g\u0127andniex xi ng\u0127idu, il-gvern ikun irid ukoll jispjega r-ra\u0121uni g\u0127aliex il-prim iminstru ta&#8217; Malta baqa&#8217; jinjora l-mistoqsija: &#8216;Int g\u0127adek tappo\u0121\u0121ja lil Chris Cardona?&#8217; hekk kif saritlu din il-mistoqsija.<\/p>\n<p>Xog\u0127ol Joseph Muscat hawn hu li jipprova j\u017comm lil John Sweeney milli jwettaq xog\u0127olu ta&#8217; \u0121urnalista kif suppost. U g\u0127aliex Sweeney jag\u0127\u017cel li jag\u0127millu mistoqsijiet skomdi, dan ji\u0121i mg\u0127ajjar inkompetenti. Issa er\u0127ilha li John Sweeney tul il-karriera tieg\u0127u kellu j\u0127abbatha mar-re\u0121imi tal-Korea ta&#8217; Fuq u tar-Russja u ma&#8217; ta\u010b-<em>Church of<\/em> <em>Scientology<\/em>, biex insemmi xi ftit e\u017cempji biss.<\/p>\n<p><img class=\"aligncenter wp-image-21737 size-full\" src=\"https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/JD40896.jpg\" alt=\"\" width=\"1914\" height=\"1914\" srcset=\"https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/JD40896-150x150.jpg 150w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/JD40896-270x270.jpg 270w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/JD40896-300x300.jpg 300w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/JD40896-768x768.jpg 768w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/JD40896.jpg 1024w\" sizes=\"(max-width: 1914px) 100vw, 1914px\" \/><\/p>\n<p>Qed insemmi dan l-in\u010bident ma&#8217; John Sweeney g\u0127aliex dan kien wie\u0127ed e\u010b\u010bezzjonali. Il-gvern ma setax ig\u0127id li John Sweeney huwa mmexxi minn imnie\u0127ru minn Simon Busuttil, li g\u0127andu ambizzjonijiet jew motivazzjonijiet politi\u010bi jew li hu nazzjonalist. U allura je\u0127tie\u0121 li ji\u0121i mpin\u0121i b&#8217;mod ie\u0127or biex it-telespettaturi tal-One TV jkollhom ma xiex jiggranfaw. U \u0121aladarba dawn it-telespettaturi jaslu biex jaqilbu fuq in-Net TV biss biex forsi jsegwu xi telekummiedja, tistg\u0127u timma\u0121inaw x&#8217;inhuma \u010b-\u010bansijiet li dawn xi darba f&#8217;\u0127ajjithom segwew il-<em>films<\/em> li pprodu\u010ba John Sweeney jew xi darba qraw il-kotba \u010belebri li kiteb.<\/p>\n<p>Allura jxandru ritratt tieg\u0127i mieg\u0127u u dan g\u0127alihom huwa bi\u017c\u017cejjed biex idawru l-kanuni g\u0127al fuqu. Kull sku\u017ca tg\u0127odd. Ara ma tmorrux ta\u0127sbu li \u0121urnalista li kien da\u0127al fil-Korea ta&#8217; Fuq u nkiss inkiss \u0121ibed filmat ta&#8217; dak kollu li dan il-pajji\u017c jipprova ja\u0127bi mill-bqija tad-dinja, se joqg\u0127od ji\u010b\u010bensura lilu nnifsu dan kollu g\u0127aliex l-istazzjon ta&#8217; televi\u017civ ta&#8217; Joseph Muscat qed ilesti g\u0127al attakk fuqu permezz tal-<em>Facebook.<\/em><\/p>\n<p>I\u017cda kif irri\u017culta lill-NGO&#8217;s internazzjonali dwar il-libert\u00e0 tal-istampa, f&#8217;Malta l-\u0121urnalisti ji\u010b\u010bensuraw lilhom infushom. Dak li qeg\u0127din i\u0127arsu m&#8217;humiex &#8220;id-drittijiet tal-\u0121urnalisti&#8221;. Jekk ikunu jridu, il-\u0121urnalisti jistg\u0127u jieqfu ja\u0127dmu g\u0127at-<em>Times of Malta<\/em> jew jiktbu l-<em>blogposts<\/em> fuq xi <em>website<\/em> li j\u0127allsu g\u0127alih minn buthom u jimpjegaw ru\u0127\u0127om band&#8217;o\u0127ra. Jew inkella jistg\u0127u jag\u0127mlu tabirru\u0127\u0127om li huma \u0121urnalisti u jxandru biss dawk l-istejjer li jdoqqu g\u0127al widnejn il-mafju\u017ci tan-negozju u tal-politika.<\/p>\n<p>B&#8217;dan int biss tkun qed titlef: waqt li ji\u010b\u0127dulek l-informazzjoni li g\u0127andek dritt g\u0127aliha, huma jibqg\u0127u dejjem minn fuq.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.rai.it\/dl\/RaiTV\/programmi\/media\/ContentItem-d3b74437-a4db-4541-ae90-3ef1728da91d-tg1.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Araw kif ir-Rai Uno (TG1) llum irrapporta l-istqarrija tal-NGO&#8217;s\u00a0 u aslu g\u0127al konklu\u017cjoni intom dwar min huma dawk li qed ig\u0127arrqu d-dehra ta&#8217; Malta f&#8217;g\u0127ajnejn id-dinja.<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Numru ta&#8217; NGOs li jinsabu fuq \u017cjara f&#8217;Malta bil-g\u0127an li jifhmu a\u0127jar is-sitwazzjoni tal-libert\u00e0 tal-kelma fil-pajji\u017c waslu g\u0127all-konklu\u017cjoni li s-sitwazzjoni f&#8217;Malta m&#8217;hi feli\u010bi xejn. Wie\u0127ed g\u0127andu g\u0127aliex ja\u0127seb li l-fatt li \u0121urnalista \u0121iet assassinata hija indikazzjoni ta&#8217; dan. I\u017cda l-fatt li g\u0127all-gvern qiesu ma \u0121ara&#8217; xejn ta&#8217; barra minn hawn hija indikazzjoni akbar Lill-NGOs irri\u017cultalhom [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":21737,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[54],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21949\/"}],"collection":[{"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/"}],"about":[{"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post\/"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1\/"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/comments\/?post=21949"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21949\/revisions\/"}],"predecessor-version":[{"id":23710,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21949\/revisions\/23710\/"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21737\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/media\/?parent=21949"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/categories\/?post=21949"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/tags\/?post=21949"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}