{"id":73488,"date":"2019-04-02T06:11:12","date_gmt":"2019-04-02T04:11:12","guid":{"rendered":"https:\/\/manueldelia.com\/?p=73488"},"modified":"2019-04-03T06:43:15","modified_gmt":"2019-04-03T04:43:15","slug":"l-impunita-u-l-paralizi-istituzzjonali-mhix-tort-tal-ligijiet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/2019\/04\/l-impunita-u-l-paralizi-istituzzjonali-mhix-tort-tal-ligijiet\/","title":{"rendered":"L-impunit\u00e0 u l-parali\u017ci istituzzjonali mhix tort tal-li\u0121ijiet"},"content":{"rendered":"<p><img class=\"aligncenter size-large wp-image-73439\" src=\"https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Malta-Government-1024x583.jpg\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"583\" srcset=\"https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Malta-Government-200x114.jpg 200w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Malta-Government-300x171.jpg 300w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Malta-Government-400x228.jpg 400w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Malta-Government-600x342.jpg 600w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Malta-Government-768x437.jpg 768w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Malta-Government-800x455.jpg 800w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Malta-Government.jpg 1024w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Malta-Government-1200x683.jpg 1200w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/p>\n<p>Permezz tal-Ministri Owen Bonnici, Edward Scicluna u Helena Dalli, il-gvern illum nieda strate\u0121ija li permezz tag\u0127ha ikun jista&#8217; jasal biex iqarraq dwar dak li nkiteb fir-rapporti tal-Kunsill tal-Ewropa dwar Malta, ikun jista&#8217; jiskreditahom u fl-istess \u0127in jarahom b\u0127ala opportunit\u00e0 biex ikompli jg\u0127affe\u0121 fuq il-libertajiet demokrati\u010bi f&#8217;dan il-pajji\u017c. Diversi istituzzjonijiet fi \u0127dan l-organizzazzjoni ewlenija Ewropea dwar id-drittijiet tal-bniedem \u0127ejjew jew qed i\u0127ejju rapporti li l-gvern g\u0127amel minn kollox biex iwaqqaf l-\u0127ru\u0121 tag\u0127hom.<\/p>\n<p><em>Moneyval,<\/em> li huwa l-kumitat tal-esperti tal-Kunsill dwar l-evalwazzjoni ta&#8217; mi\u017curi kontra l-\u0127asil tal-flus, qal li Malta naqset li til\u0127aq il-livelli internazzjonali mistennija biex ti\u0121\u0121ieled il-\u0127asil tal-flus u li l-implimentazzjoni tal-li\u0121ijiet ma kien effettiv xejn. Il-biera\u0127 Edward Scicluna lmenta li l-konklu\u017cjonijiet ta&#8217; dan ir-rapport ixxandru fis-<em>Sunday Times of Malta<\/em> qabel intemm l-e\u017cer\u010bizzju u qabel il-gvern ing\u0127ata l-opportunit\u00e0 li jifli r-rapport, argument li m&#8217;hu rilevanti xejn g\u0127aliex Malta naqset li til\u0127aq il-livelli me\u0127tie\u0121a indipendement mill-fehmiet ta&#8217; Edward Scicluna dwar ir-rapport.<\/p>\n<p>Hemm ukoll ir-rapport ta&#8217; grupp ta&#8217; stati fi \u0127dan il-Kunsill kontra l-korruzzjoni (il-<em>GRECO<\/em>): rapport li ma xxandarx qabel tlesta u li l-gvern \u017cammu mistur sakemm \u0127ejja twe\u0121iba g\u0127alih. Qabel ixxandar ir-rapport, Owen Bonnici il-biera\u0127 \u0127are\u0121 bit-twe\u0121iba u ma skantajna xejn b&#8217;dak li ntqal. Owen Bonnici qal li d-di\u017castru li sabu tal-<em>Greco<\/em> kien ka\u0121un ta&#8217; li\u0121ijiet li ilhom fis-se\u0127\u0127 mill-1964 u l-gvern ma jistax ja\u0127ti g\u0127al dan. M&#8217;g\u0127andniex xi ng\u0127idu, ma setax ig\u0127id \u0127merija akbar minn din. Lil Malta, tal-<em>Greco<\/em> g\u0127addewha mill-g\u0127arbiel kull \u0127ames snin, minn ferm qabel dakinhar fl-2013 li Owen Bonnici tfa\u010b\u010ba fix-xena. Minn \u017cmien Lorry Sant &#8216;l hawn, qatt ma kellna sitwazzjoni ta&#8217; impunit\u00e0 s\u0127i\u0127a u ta&#8217; parali\u017ci istituzzjonali b\u0127alma g\u0127andna llum. B&#8217;mod \u0121enerali, l-li\u0121ijiet \u0121ew imfassla sewwa. I\u017cda m&#8217;humiex imfassla b&#8217;mod adegwat biex jilqg\u0127u g\u0127al gvern li mo\u0127\u0127u biss biex jag\u0127ti l-kenn lil Keith Schembri u lil Konrad Mizzi. U, biex ng\u0127id is-sewwa, ma nafx x&#8217;li\u0121ijiet jistg\u0127u ji\u0121u mfassla biex jirrimedjaw g\u0127al dan.<\/p>\n<p>U mbag\u0127ad hemm ukoll ir-rapport tal-Kummissjoni ta&#8217; Venezja li kien l-ewwel rapport mit-tliet rapporti li kellhom jixxandru. Il-qerq kien beda&#8217; ftit sig\u0127at biss wara li l-Kunsill tal-Ewropa ordna li jitnieda r-rapport. Il-gvern gideb u qal li tal-Kummissjoni ta&#8217; Venezja kienu \u0121ew hawn g\u0127ax kien hu li \u0127are\u0121 bl-idea li dawn j\u017curu Malta. Dan ma kien minnu xejn u l-gvern g\u0127amel \u0127iltu biex i\u017comm kollox hekk kif ir-rapporteur tal-Kunsill tal-Ewropa dwar il-ka\u017c ta&#8217; Daphne Caruana Galizia, Pieter Omtzigt (il-gvern sa\u0127ansitra anki l-\u0127atra ta&#8217; dan ipprova jwaqqaf) kien irrakkomanda li ssir \u017cjara mill-Kummissjoni f&#8217;Malta.<\/p>\n<p>Wara li kienu g\u0127amlu \u0127ilithom biex i\u0127assru \u017c-\u017cjara tal-Kummissjoni f&#8217;Malta, issa dde\u010bidew li jippruvaw jirkbu fuq <em>tsunami<\/em> li tista&#8217; tidfinhom. Idde\u010bidew li jag\u0127\u017clu biss dak li jaqblilhom mir-rakkomandazzjonijiet tal-Kummissjoni ta&#8217; Venezja u bi \u0127siebhom li jg\u0127adduhom bil-g\u0127a\u0121\u0121la mill-Parlament ming\u0127ajr diskussjoni u dan bil-g\u0127an li ji\u017cguraw li l-iskop tat-tibdiliet kif ma\u0127suba mill-istess Kummissjoni ma jintla\u0127aqx. U se jibdew bl-iktar kwistjoni li twe\u0121\u0121a&#8217; l-qlub. Erbat ijiem wara l-assassinju ta&#8217; Daphne Caruana Galizia, tas-so\u010bjet\u00e0 \u010bivili talbu g\u0127ar-ri\u017cenja tal-Avukat \u0120enerali u g\u0127al tibdil fil-metodu dwar kif dan jin\u0127atar. Kif jag\u0127mel is-soltu, il-gvern tg\u0127idx kemm g\u0127adda \u017c-\u017cmien b&#8217;din il-proposta u wara g\u0127adda biex injora t-talba. Il-Kummissjoni ta&#8217; Venezja kkonfermat li sitwazzjoni b\u0127al din hi wa\u0127da assurda. Qatt ma kellna sitwazzjoni li fiha l-Avukat \u0120enerali jsib ru\u0127u mi\u017cmum milli jmexxi kontra l-klijenti tieg\u0127u, ji\u0121ifieri Konrad Mizzi, Keith Schembri u Chris Cardona.<\/p>\n<p>Il-gvern issa nteba\u0127 li ma fadallux g\u0127a\u017cla \u0127lief li jidher li taparsi qed jag\u0127mel xi \u0127a\u0121a u allura \u0127abbar li tfasslet li\u0121i biex permezz tag\u0127ha r-rwol tal-Avukat \u0120enerali jinqasam bejn tnejn u biex jin\u0127atar Prosekutur \u0120enerali apposta. Hu u j\u0127abbar it-tibdil, Owen Bonnici ma qal xejn dwar il-mod kif ser jin\u0127atar il-Prosekutur u l-biera\u0127, fuq mistoqsija ta&#8217; Jacob Borg tat-<i>Times of Malta<\/i>, \u017cellaq il-konferma li ser ikun Joseph Muscat li ja\u0127tar il-Prosekutur \u0120enerali, li jfisser li dan se jkun ma\u0127tur minn Kabinett tal-\u0127allelin. Kif ng\u0127idu bil-Malti, se nibqg\u0127u \u010aikku Briku. Mhux hekk biss: minflok avukat anzjan wie\u0127ed fi\u010b-\u010birku tas-setg\u0127a &#8220;e\u010b\u010bessiva&#8221; tal-Prim Ministru (kif sej\u0127itlu l-Kummissjoni ta&#8217; Venezja), ser ikollna tnejn f&#8217;ka\u017cijiet kriminali li jkun imda\u0127\u0127al fihom il-gvern. Peter Grech kien dg\u0127ajjef wisq biex jag\u0127\u017cel bejn il-lealtajiet kunfli\u0121\u0121enti li kellu. U meta jkollna \u017cew\u0121 persuni ma\u0127tura mill-Prim Ministru, ikollu kemm ikollu rieda tal-azzar il-Prosekutur, l-avukat tal-gvern ser ikun dejjem hemm biex jiddefendi l-impunit\u00e0 ta&#8217; Konrad Mizzi u ta&#8217; Keith Schembri. Din mhix biss assurdit\u00e0 tra\u0121ika. Tammonta wkoll g\u0127al sabuta\u0121\u0121 kostituzzjonali. I\u017cda l-isku\u017ca nfantili ta&#8217; Owen Bonnici hi li tal-Kummissjoni ta&#8217; Venezja m&#8217;g\u0127amlu ebda rakkomandazzjoni spe\u010bifika dwar il-mod kif g\u0127andu jin\u0127atar il-Prosekutur \u0120enerali.<\/p>\n<p>Dalg\u0127odu Helena Dalli kitbet fit-<em>Times of Malta<\/em> biex tiddefendi lil s\u0127abha u biex tag\u0127mel pressjoni fuq tal-PN biex ji\u0121u m\u0121ieg\u0127la jappo\u0121\u0121jaw l-emendi kostituzzjonali proposti mill-gvern. Din kitbet li \u201ctal-Kummissjoni ta&#8217; Venezja ma wrew ebda t\u0127assib dwar li\u0121ijiet li tfasslu mill-amministrazzjoni Laburista attwali\u201d. U \u017cgur li ma wriet ebda t\u0127assib! Il-Kummissjoni kienet ixxukkjata u mbell\u0127a bil-mod kif l-amministrazzjoni Laburista attwali w\u017cat il-li\u0121ijiet b&#8217;mod pervers biex ixxejjen id-demokazija f&#8217;Malta. Ma kinux tal-Kummissjoni ta&#8217; Venezja fasslulna l-emendi kostituzzjonali. Dawn g\u0127arblu l-problemi u identifikaw il-marda li qed tmarrad lill-pajji\u017c, i\u017cda mbag\u0127ad sta g\u0127alina li nsibu l-mezz kif se nirran\u0121aw l-affarijiet u niddrittaw l-img\u0127awwe\u0121.<\/p>\n<p>Il-gvern, minflok jag\u0127mel dan, qed ju\u017ca r-rapport biex ikompli jkisser id-demokrazija. Li kieku ma kienx hekk, kif tista&#8217; ti\u0121\u0121ustifika dak li qal Edward Scicluna fis-sens li fejn jid\u0127lu l-li\u0121ijiet ta&#8217; kontra l-\u0127asil tal-flus, g\u0127andna kollox ward u \u017cahar? Huwa minnu li l-li\u0121ijiet tfasslu sewwa. I\u017cda waqajna f&#8217;\u0127ofra fonda g\u0127aliex il-gvern ippermetta li dawn il-li\u0121ijiet ji\u0121u w\u017cati b&#8217;mod li rrenda lil Malta f&#8217;g\u017cira tal-furbani.<\/p>\n<p>Il-Kostituzzjoni tal-1964 ma ta\u0127ti xejn. Ja\u0127tu biss Konrad Mizzi, Keith Schembri, il-Pilatus Bank, Egrant, Electrogas, Yorgen Fenech, Michelle Muscat, Ilham Aliyev, Christian Kaelin, il-bejg\u0127 tal-passaporti, Peter Grech, Lawrence Cutajar, Brian Tonna, Karl Cini, Silvio Valletta, Ian Abdilla u Joseph Muscat.<\/p>\n<p>Dwar dawn tal-Kunsill tal-Ewropa ma jistg\u0127u jag\u0127mlu xejn.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Permezz tal-Ministri Owen Bonnici, Edward Scicluna u Helena Dalli, il-gvern illum nieda strate\u0121ija li permezz tag\u0127ha ikun jista&#8217; jasal biex iqarraq dwar dak li nkiteb fir-rapporti tal-Kunsill tal-Ewropa dwar Malta, ikun jista&#8217; jiskreditahom u fl-istess \u0127in jarahom b\u0127ala opportunit\u00e0 biex ikompli jg\u0127affe\u0121 fuq il-libertajiet demokrati\u010bi f&#8217;dan il-pajji\u017c. Diversi istituzzjonijiet fi \u0127dan l-organizzazzjoni ewlenija Ewropea dwar [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":73439,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[54],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/73488\/"}],"collection":[{"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/"}],"about":[{"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post\/"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1\/"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/comments\/?post=73488"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/73488\/revisions\/"}],"predecessor-version":[{"id":73507,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/73488\/revisions\/73507\/"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/media\/73439\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/media\/?parent=73488"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/categories\/?post=73488"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/tags\/?post=73488"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}