{"id":80719,"date":"2019-11-03T16:45:22","date_gmt":"2019-11-03T15:45:22","guid":{"rendered":"https:\/\/manueldelia.com\/?p=80719"},"modified":"2019-11-04T18:19:28","modified_gmt":"2019-11-04T17:19:28","slug":"tghid-ninsabu-fuq-l-ghatba-ta-bidla-storika","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/2019\/11\/tghid-ninsabu-fuq-l-ghatba-ta-bidla-storika\/","title":{"rendered":"Tg\u0127id ninsabu fuq l-g\u0127atba ta&#8217; bidla storika?"},"content":{"rendered":"<p><img class=\"alignnone size-large wp-image-80709\" src=\"https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/WhatsApp-Image-2018-11-21-at-09.12.15-769x1024-769x1024.jpg\" alt=\"\" width=\"769\" height=\"1024\" srcset=\"https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/WhatsApp-Image-2018-11-21-at-09.12.15-769x1024-200x266.jpg 200w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/WhatsApp-Image-2018-11-21-at-09.12.15-769x1024-225x300.jpg 225w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/WhatsApp-Image-2018-11-21-at-09.12.15-769x1024-400x533.jpg 400w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/WhatsApp-Image-2018-11-21-at-09.12.15-769x1024-600x799.jpg 600w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/WhatsApp-Image-2018-11-21-at-09.12.15-769x1024-768x1023.jpg 768w, https:\/\/manueldelia.com\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/WhatsApp-Image-2018-11-21-at-09.12.15-769x1024.jpg 769w\" sizes=\"(max-width: 769px) 100vw, 769px\" \/><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.maltatoday.com.mt\/news\/data_and_surveys\/98402\/muscat_slips_delia_gains_as_migrant_riot_dampens_budget_impact#.Xb71pedKg1I\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">L-a\u0127\u0127ar st\u0127arri\u0121 li tag\u0127mel il-Malta Today kull xahar jindika tnaqqis fl-appo\u0121\u0121 fil-konfront ta&#8217; Joseph Muscat u \u017cjieda \u017cg\u0127ira g\u0127al Adrian Delia.<\/a> L-appo\u0121\u0121 g\u0127al tal-ewwel xorta wa\u0127da jibqa&#8217; ji\u017cboq bid-doppju lill-appo\u0121\u0121 g\u0127al dan tal-a\u0127\u0127ar. I\u017cda \u010b-\u010baqlieq huwa interessanti g\u0127aliex tul dawn l-a\u0127\u0127ar ftit \u0121img\u0127at il-PN g\u0127amel \u0127iltu biex jing\u0127o\u0121ob mal-ksenofobi\u010bi li jkunu lesti li jibdlu fehmithom f&#8217;st\u0127arri\u0121 telefoniku meta ji\u0121u mistoqsija liema partit ikunu lesti li jappo\u0121\u0121jaw.<\/p>\n<p>X&#8217;aktarx li dawn ikunu \u0127addiema li joqg\u0127odu f&#8217;lokalitajiet fejn ig\u0127ixu l-immigranti u dawn tal-a\u0127\u0127ar jispi\u010b\u010baw je\u0127lu g\u0127at-tbatijiet li dawn il-\u0127addiema jkollhom jiffa\u010b\u010bjaw.<\/p>\n<p>Adrian Delia qabad it-triq tad-demago\u0121ija meta tkellem dwar il-\u0127tie\u0121a li &#8220;ssir xi \u0127a\u0121a&#8221; dwar l-immigranti u fl-istess waqt naqas li joffri s-soluzzjonijiet. U meta mbag\u0127ad \u0127alla f&#8217;idejn dawk il-wa\u0127diet ta&#8217; madwaru biex iwarrbu kull ambigwit\u00e0. Xi xhur ilu, tal-PN kienu \u0121ieg\u0127lu lil Justin Schembri jirtira stqarrijiet razzisti li kien g\u0127o\u0121bu jag\u0127mel. Din id-darba \u017cammew lura milli jag\u0127mlu l-istess \u0127a\u0121a.<\/p>\n<p>Tal-PN kellhom g\u0127a\u017cla quddiemhom: jekk ma jikkundannawx l-istqarrijiet ta&#8217; Justin Schembri, jkunu qed jaqblu mieg\u0127u. Spi\u010b\u010baw g\u0127a\u017clu li ma jikkundannawx kliem Justin Schembri.<\/p>\n<p>X&#8217;aktarx li dan jista&#8217; jkollu effett po\u017cittiv fuq ir-ri\u017cultat tal-ist\u0127arri\u0121. B\u0127alma kellha effett politiku po\u017cittiv g\u0127all-PN ir-rewwixta fost l-immigranti li wkoll xejjnet it-tamiet li kellu l-gvern li jidher f&#8217;dawl politiku sabi\u0127 min\u0127abba l-ba\u0121it.<\/p>\n<p>Madankollu fil-qasam tal-politika vanta\u0121\u0121 momentanju jista&#8217; jispi\u010b\u010ba jmurlek \u017cmer\u010b. Lejlet l-elezzjoni stennew lill-Partit Laburista jaqbad linja iebsa kontra l-immigranti u kontra dawk l-imsejkna li jkunu fuq qxur tal-ba\u0127ar bejn sema u ilma billi jtellaq &#8216;il barra bl-ajruplani u lura lejn l-infern li minnu jkunu \u0127arbu lil xi w\u0127ud minn fosthom li ma jitkellmux bl-Ingli\u017c. Manuvra li tista&#8217; twassal biex il-ksenofobi\u010bi li tradizzjonalment jivvutaw Labour jer\u0121g\u0127u lura fi \u0127dan il-partit.<\/p>\n<p>Hu u jirba\u0127 l-appo\u0121\u0121 ta&#8217; xi ftit wa\u0127diet li, sa dakinhar tal-elezzjoni x&#8217;aktarx ikun tilifhom, il-PN qed ikompli jnaffar dejjem aktar lill-votanti tradizzjonali tieg\u0127u.<\/p>\n<p>It-tmexxija tal-PN qasmet lill-votanti tradizzjonali tal-PN fi tnejn. G\u0127all-bidu dawn ma kienux jaqblu dwar kemm huwa adattat Adrian Delia biex imexxi l-partit. Din hi kwistjoni li ma tibqax is-su\u0121\u0121ett ta&#8217; kontroversja dakinhar li Adrian Delia ma jibqax fit-tmun tal-partit. Issa Adrian Delia jista&#8217; jibqa&#8217; jmexxi l-partit g\u0127al \u0127afna iktar \u017cmien milli ja\u0127sbu x&#8217;u\u0127ud. Li huwa \u010bert madankollu huwa l-fatt li Adrian Delia jaf li m&#8217;huwiex ser ikun hemm g\u0127al dejjem.<\/p>\n<p>I\u017cda minbarra l-qasma li te\u017cisti bejn dawk li jappo\u0121\u0121jaw lil Adrian Delia u dawk li m&#8217;g\u0127andhomx grazzja mieg\u0127u, t-tmexxija tal-partit tidher li qieg\u0127da to\u0127loq qasma o\u0127ra min\u0127abba s-skiet tag\u0127ha dwar il-korruzzjoni, dwar l-attakki kontra l-libert\u00e0 tal-kelma, dwar id-diversifikazzjoni ekonomika u dwar i\u017c-\u017carmar tas-servizzi pubbli\u010bi tas-sa\u0127\u0127a.<\/p>\n<p>Issa l-PN g\u0127adda biex jikkonsolida l-qasmiet li je\u017cistu u qed jitkellem dwar su\u0121\u0121etti b\u0127alma huma l-immigrazzjoni, id-drittijiet fundamentali tal-immigranti, l-integrazzjoni u l-umanitarjet\u00e0 &#8211; su\u0121\u0121etti li qatt ma kienu kontroversjali g\u0127all-PN u li issa qed jo\u0127olqu kunflitti fi \u0127dan il-partit stess.<\/p>\n<p>Dwar dawn is-su\u0121\u0121etti, t-tmexxija tal-PN &#8211; biex ming\u0127aliha tikseb vanta\u0121\u0121 &#8211; qieg\u0127da titfa&#8217; l-\u0127atab fin-nar billi tipprova tidher \u0127elwa ma&#8217; dawk il-ftit li jsegwu lil Norman Lowell u ma&#8217; dawk il-\u0127addiema razzisti li tradizzjonalment jappo\u0121\u0121jaw lil tal-Labour. Il-PN b\u0127al spe\u010bi jrid jidher ma&#8217; dawn in-nies b\u0127ala l-partit li \u201cjitkellem \u010bar u tond\u201d dwar ir-razzi\u017cmu. Anki li kieku wie\u0127ed kellu jwarrab l-implikazzjonijiet eti\u010bi ta&#8217; din ix-xorta ta&#8217; prostituzzjoni politika, r-realt\u00e0 tibqa&#8217; li tattika b\u0127al din ma tag\u0127milx frott.<\/p>\n<p>Huwa minnu li l-estremi\u017cmu ta&#8217; Norman Lowell diffi\u010bli li wie\u0127ed ila\u0127\u0127aq mieg\u0127u. Hawn min b\u0127alu ma ja\u0127milx lil dawk li g\u0127andhom karna\u0121jon skur u jittrattahom daqslikieku huma xi xadini. I\u017cda tg\u0127id il-PN ser jit\u0127ajjar ig\u0127addi minn din it-triq, per e\u017cempju, fil-konfront ta&#8217; tfal li g\u0127andhom di\u017cabilit\u00e0? G\u0127al Lowell, tfal b\u0127al dawn &#8211; kemm jekk ikunu suwed jew bojod &#8211; g\u0127andhom jitqiesu anqas minn bnedmin tad-demm u l-la\u0127am.<\/p>\n<p>U tal-PN imisshom xammew in-nuqqas ta&#8217; sin\u010berit\u00e0 ta&#8217; kliem Joseph Muscat meta dan tkellem dwar ir-rispett lejn id-diversit\u00e0 razzjali u lejn l-inklusivit\u00e0. Ibqg\u0127u \u010berti li, malli tasal l-elezzjoni, jer\u0121a&#8217; jibda&#8217; jitkellem favur il-<em>pushbacks<\/em> qiesu mhux hu.<\/p>\n<p>Tal-PN g\u0127andhom jifhmu li kemm il-darba jersqu aktar lejn il-lemin, il-partit ser ikompli jnaffar lil dawk li lil Adrian Delia xejn ma jaraw\u0127 \u0127elu. U hekk kif il-PN ikompli jnaffar lill-Kattoli\u010bi u lil liberali minn \u0127danu, fl-istess \u0127in ikun qed jag\u0127ti aktar sa\u0127\u0127a lil lemin estrem li huwa mi\u017cg\u0127ud b&#8217;dawk li huma nostal\u0121i\u010bi g\u0127all-faxxi\u017cmu, bil-fanati\u010bi li jammiraw lil Salvini u bir-razzisti.<\/p>\n<p>Skond l-ist\u0127arri\u0121 imniedi mill-<em>Malta Today<\/em> nofs dawk li fl-2017 ivvutaw PN qed jibdlu fehmithom minkejja l-fatt li baqg\u0127u fl-istess livell f&#8217;dak li huwa numru, ji\u0121ifieri madwar 24% tal-elettorat.<\/p>\n<p>Fix-xhur ta&#8217; qabel l-elezzjoni g\u0127all-Parlament Ewropew, dawn kienu tal-fehma li ma jistg\u0127u qatt jivvutaw PN sakemm Adrian Delia jibqa&#8217; jmexxi lill-partit. Mil-lat po\u017cittiv, dawn huma l-istess persuni li qed jistennew b&#8217;\u0127erqa dak il-mument li fih jitlaq ir-riedni Adrian Delia sabiex is-sitwazzjoni fil-PN ter\u0121a&#8217; lura g\u0127an-normal u huma jkunu jistg\u0127u jkomplu jappo\u0121\u0121jawh bil-qalb.<\/p>\n<p>Is-sitwazzjoni issa jidher li nbidlet. Dawn il-votanti issa bdew ji\u0121u, jaqg\u0127u u jqumu jekk Adrian Delia jitlaqx ir-riedni tal-PN jew le. Bil-mod il-mod qed tintilef il-memorja tal-appo\u0121\u0121 li dawn kienu jag\u0127tu lill-PN fl-img\u0127oddi u kwa\u017ci kwa\u017ci qed jistennew li Adrian Delia g\u0127ad je\u0127odlu postu xi faxxist ie\u0127or li jkun ag\u0127ar minnu f&#8217;dik li g\u0127andha x&#8217;taqsam it-tmexxija &#8216;l quddiem ta&#8217; politika ta&#8217; mibg\u0127eda.<\/p>\n<p>Meta jisimg\u0127u lil Justin Schembri jfa\u0127\u0127ar lil Matteo Salvini u lil <em>Lega Nord<\/em> u jisimg\u0127uh i\u0127e\u0121\u0121e\u0121 lill-PN jimxi fuq il-passi tag\u0127hom, nies b\u0127al dawn ikomplu jitnaffru. U meta t-tmexxija tal-PN ma titniffisx hekk kif isiru stqarrijiet b\u0127al dawn, dawn il-votanti jispi\u010b\u010baw biex jaqtg\u0127u qalbhom.<\/p>\n<p>Tal-PN g\u0127andhom ra\u0121un f&#8217;\u0127a\u0121a wa\u0127da. Fl-elezzjoni li jmiss, dawn l-24% m&#8217;humiex ser jivvutaw Labour. Madankollu dan ma jfissirx li ser jivvutaw PN.<\/p>\n<p>Meta ji\u0121u biex jag\u0127\u017clu bejn min huwa korrott u min hu nkompetenti, jkun hemm u\u0127ud li jag\u0127\u017clu l-inkompetenti. I\u017cda, fl-isfond tad-diskors populista u razzista li qed jing\u0127ata prijorit\u00e0, l-g\u0127a\u017cla qed issir\u00a0 aktar lampanti u l-qasma kulma jmur qed tikber.<\/p>\n<p>Dan ma jistax ifisser \u0127lief li lill-oppo\u017cizzjoni tal-Labour irnexxielhom jaqsmuha. M&#8217;g\u0127andniex xi ng\u0127idu, il-qasma fi \u0127dan na\u0127a politika wa\u0127da jista&#8217; jkollha l-effett li to\u0127loq qasma fi \u0127dan il-Labour ukoll. Hemm bosta fil-Partit Laburista li xejn m&#8217;huma kuntenti li l-partit tag\u0127hom jinsab ma\u0127kum minn klikka korrotta. B\u0127alissa m&#8217;humiex jitkellmu fil-bera\u0127 g\u0127ax jib\u017cg\u0127u li jistg\u0127u jag\u0127tu vanta\u0121\u0121 lil tal-PN. I\u017cda dan jista&#8217; ma jibqax il-ka\u017c.<\/p>\n<p>Dan huwa l-mod li, f&#8217;sistemi demokrati\u010bi o\u0127rajn, jinbtu partiti \u0121odda. Partiti \u0121odda li ma jmutux qabel jitwieldu min\u0127abba l-konflitti tal-personalit\u00e0 li jo\u0127olqulhom, i\u017cda partiti li jkampaw g\u0127aliex ikunu msejsin fuq solidarjet\u00e0 ideolo\u0121ika li tiddistingwi partit minn ie\u0127or.<\/p>\n<p>Jista&#8217; jag\u0127ti l-ka\u017c li ninsabu fuq l-g\u0127atba ta&#8217; bidla storika.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>L-a\u0127\u0127ar st\u0127arri\u0121 li tag\u0127mel il-Malta Today kull xahar jindika tnaqqis fl-appo\u0121\u0121 fil-konfront ta&#8217; Joseph Muscat u \u017cjieda \u017cg\u0127ira g\u0127al Adrian Delia. L-appo\u0121\u0121 g\u0127al tal-ewwel xorta wa\u0127da jibqa&#8217; ji\u017cboq bid-doppju lill-appo\u0121\u0121 g\u0127al dan tal-a\u0127\u0127ar. I\u017cda \u010b-\u010baqlieq huwa interessanti g\u0127aliex tul dawn l-a\u0127\u0127ar ftit \u0121img\u0127at il-PN g\u0127amel \u0127iltu biex jing\u0127o\u0121ob mal-ksenofobi\u010bi li jkunu lesti li jibdlu fehmithom [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":80709,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[54],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/80719\/"}],"collection":[{"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/"}],"about":[{"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post\/"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1\/"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/comments\/?post=80719"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/80719\/revisions\/"}],"predecessor-version":[{"id":80747,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/80719\/revisions\/80747\/"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/media\/80709\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/media\/?parent=80719"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/categories\/?post=80719"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/manueldelia.com\/mt\/wp-json\/wp\/v2\/tags\/?post=80719"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}